اين كه يكى را خداى عزّ و جلّ بزرگى دهد و از ميان همه او را سرافرازى و اسباب و دستگاه بخشد محض فضل و بخشش او است ، منّت آن را خداى عزّ و جلّ بايد پذيرفت و شكر آن بايد گذارد و پيش جلال و كبرياى او تواضع و شكستگى بايد كرد و نصرت حق و اهل آن بايد نمود و از آن فريق شدن كه الَّذِينَ إِنْ مَكَّنَّاهُمْ فِي الْأَرْضِ أَقامُوا الصَّلاةَ وَ آتَوُا الزَّكاةَ وَ أَمَرُوا بِالْمَعْرُوفِ وَ نَهَوْا عَنِ الْمُنْكَرِ « 1 » وصف الحال ايشان است تا خداى عزّ و جلّ به مقتضى لَئِنْ شَكَرْتُمْ لَأَزِيدَنَّكُمْ « 2 » چنانچه سعادت اين جهانى ارزانى داشت ، سعادت آن جهانى نيز كرامت فرمايد و نظر مرحمت و احسان باز نگيرد و آن نعمت مستدام كند . معذرت : اين ضعيف شما را خير خواهم و خداى عزّ و جلّ از من مىداند كه هيچ غير اين در من نيست ، ناچار شما را مىبينم كه در اين جهان از اشراف‌ايد ، مىخواهم كه در آن جهان نيز از اشراف باشيد كه شرف ، شرف آن جهان است كه جاويد است ، امر اين جهان سهل است ، تا چشم به هم زده‌اند گذشته و شريف و وضيع ، يكسان گذشته‌اند . موعظه : پدر خود را و جدّ و جدّ اعلى و همچنين بالاتر ياد كنيد ، همه بزرگان بودند و همين كارها كه شما در دست داريد در دست داشتند ، اكنون چه در دست ايشان مانده ! ؟ فرداى خود را امروز ايشان دانيد ، اين بقيّتى كه مانده دريابيد پيش‌تر از آنكه بايد گفت : اى دريغا نيست از كس ياريم * عمر ضايع گشت در بيگاريم چون توانستم ندانستم چه سود * چون بدانستم توانستم نبود و اللّه ولى التوفيق . * * *

--> ( 1 ) . سوره حج ، آيه 41 « همان كسانى كه چون در زمين به آنان توانايى دهيم ، نماز بر پا مىدارند و زكات مىدهند و به كارهاى پسنديده وامىدارند و از كارهاى ناپسند باز مىدارند » . ( 2 ) . سوره ابراهيم ، آيه 7 « اگر واقعا سپاسگزارى كنيد [ نعمت ] شما را افزون خواهم كرد » .